AYM: Eksik maaş davalarında süre aşımı kararı mahkemeye erişimi ihlal etti
Anayasa Mahkemesi, icra takibi düşen memurların eksik maaş davalarını "her ay ayrı süre işler" gerekçesiyle reddeden idare mahkemelerinin yorumunu öngörülemez buldu ve mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine hükmetti.
Mahkeme ne dedi?
- Mahkeme, 694 sayılı KHK'daki otuz günlük süre içinde açılan davaların her maaş ayı bakımından ayrı ayrı süre aşımına takılmasını öngörülemez bir katı yorum saydı.
- Anayasa'nın 36. maddesindeki mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğini tespit etti; diğer ihlal iddialarını incelemedi.
- Dosyalar yeniden yargılama için dört idare mahkemesine gönderildi; tazminat talebi reddedildi, 41.950,40 TL yargılama gideri başvuruculara ödenecek.
Kimleri etkiliyor: Benzer durumdaki, ilamsız icra takibi düşürüldükten sonra idari yargıda eksik maaş alacağı davası açan memurlar, Dört başvurucu ve davaları yeniden görülecek idare mahkemeleri
Yayım ve etkisi: Karar 30 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı. Karar bireysel başvuruya ilişkin olduğundan yalnızca bu dört başvurucunun dosyasını bağlar; yeniden yargılama süresi belirtilmemiştir.
Anayasa Mahkemesi, eksik ödenen maaşları için icra takibi başlatan dört memurun başvurusunda, davalarının esasına girilmeden süre aşımından reddedilmesini mahkemeye erişim hakkının ihlali saydı. Karar oybirliğiyle alındı. Böylece dosyalar, Anayasa Mahkemesinin gerekçelerine uygun yeni bir karar verilmek üzere ilgili idare mahkemelerine dönecek.
Başvurucular, Ankara'nın Haymana ilçesinde tüzel kişiliği kaldırılan Çalış Belediyesinde memur olarak çalışmıştı. 2002-2014 arasında bazı aylara ait maaş alacakları ödenmemişti. Başvurucular 2014'te ilamsız icra takibi (mahkeme kararı olmadan başlatılan icra takibi) açtı. Belediyenin tüzel kişiliği kaldırılınca borç Haymana Belediyesine devredildi. Borca itiraz edilmediği için takipler haciz aşamasına kadar ilerledi.
Sonra 694 sayılı KHK, idari yargının görev alanına giren konularda ilamsız takibi yasakladı ve derdest takiplerin düşmesini öngördü. Düşme kararı kesinleşince otuz gün içinde idari yargıda dava açılabiliyordu. Başvurucular bu süreye uydu. İdare mahkemeleri ise eksik ödemelerin her ay sürekli olmadığını, başvurucuların her eksikliği ilgili ayın maaşını aldıkları tarihte öğrendiğini kabul etti. İcra takibi tarihini idareye başvuru sayıp bu tarihe göre süresi geçen alacakları reddetti.
Anayasa Mahkemesi, dava açma süresinin başlangıcını belirlemenin esas olarak derece mahkemelerine ait olduğunu hatırlattı. Ancak bu yorumun başvurucular üzerindeki etkisini inceledi. KHK'daki düzenlemenin 2577 sayılı Kanun'daki süreleri ayrıca uygulayacağını söylemediğine dikkat çekti. İlamsız icranın o tarihte mümkün olduğunu ve takiplerin kesinleştiğini de hatırlattı.
Mahkemeye göre yüksek başarı şansı taşıyan icra süreci düşmeyle bitti, ardından davalar süre aşımından reddedilince alacakların önemli kısmını elde etmek imkânsız hale geldi. Mahkeme bu külfeti meşru amaçlara göre orantısız buldu. Gerekçeli karar, etkili başvuru, eşitlik ve mülkiyet hakkı iddialarını ise incelemedi.
Yeniden yargılama, yeterli giderim sayıldığı için tazminat talepleri reddedildi. Başvurucular 1.950,40 TL harç ve 40.000 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 41.950,40 TL yargılama giderini alacak. Ödeme, kararın tebliğinden itibaren dört ay içinde yapılacak; gecikirse yasal faiz uygulanacak.
Karardan önce ve sonra
| Önce | Sonra |
|---|---|
| İdare mahkemeleri, eksik ödemeler sürekli olmadığı için her ayın maaşını ödeme tarihinde öğrenilmiş sayıp davayı kısmen ya da tamamen süre aşımından reddetti. | Anayasa Mahkemesi bu yorumu öngörülemez ve ölçüsüz buldu; dosyalar yeniden yargılama için idare mahkemelerine döndü. |
Sık sorulan sorular
Karar, benzer davası olan tüm memurlar için geçerli mi?
Hayır. Bu bir bireysel başvuru kararıdır ve yalnızca dört başvurucunun dosyalarını bağlar.
Başvurucular tazminat alacak mı?
Hayır. Mahkeme yeniden yargılamayı yeterli giderim saydı ve tazminat taleplerini reddetti. Yalnızca yargılama giderleri ödenecek.
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış, avukat tarafından kontrol edilmiştir.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; somut bir olaya ilişkin değerlendirme ve hukuki danışmanlık içermez.