AYM: Sürücünün kim olduğu yanıtlanmadan mahkûmiyet olmaz
Anayasa Mahkemesi, trafik kazasında aracı başvurucunun kullandığı kabulünü hangi delile dayandırdığını açıklamayan yerel mahkeme ve istinaf kararlarında gerekçeli karar hakkının ihlal edildiğine hükmetti.
Anayasa Mahkemesi, trafik kazasında aracı başvurucunun kullandığı kabulünü hangi delile dayandırdığını açıklamayan yerel mahkeme ve istinaf kararlarında gerekçeli karar hakkının ihlal edildiğine hükmetti.
Kısaca ne değişti?
- Mahkeme, kazaya karışan aracı kimin kullandığının davanın sonucunu etkileyen esaslı bir nokta olduğunu belirtti.
- Yerel mahkeme ve istinaf, başvurucunun 'aracı kullanmadım' itirazına ayrı ve açık yanıt vermediği için gerekçeli karar hakkı ihlal edildi.
- Dosya yeniden yargılama için Hatay 4. Asliye Ceza Mahkemesine gönderildi; bu karar beraat veya mahkûmiyet anlamına gelmiyor.
Kimleri etkiliyor: Trafik kazası nedeniyle yargılanan ve sürücü olduğunu kabul etmeyen sanıklar, Ceza mahkemeleri ve istinaf daireleri, Kaza mağdurları ve katılanlar
Yürürlük: Karar 29 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı. Karar tarihi 8 Nisan 2026'dır. Yeniden yargılamanın ne zaman başlayacağı veya biteceği kaynakta belirtilmemiş.
Olayda bir motosiklete arkadan çarpan araç durmadan gitti. Motosiklet sürücüsü ve yolcusu yaralandı. Plaka tespit edilemedi. Soruşturmada, kaza saatine yakın bir sırada bölgeden geçen bir otomobil şirketine ait deneme aracı belirlendi. Şirketin yetkilisi olan kişi (başvurucu) hakkında 'taksirle (dikkatsizlik ve özensizlik sonucu) birden fazla kişinin yaralanmasına neden olma' suçundan dava açıldı.
Başvurucu her aşamada aynı savunmayı yaptı. Aracı olay günü Suriye uyruklu bir müşterisinin kullandığını söyledi. Aracın maliki olmadığını, malikin şirket olduğunu belirtti. Kazayı yaptığını gösteren delil bulunmadığını ileri sürdü. Yerel mahkeme başvurucuyu 1 yıl 8 ay hapis cezasına çarptırdı. Hükmün açıklanmasını geri bıraktı. Denetim süresi içinde suç işlediği ihbar edilince hüküm açıklandı. Adana Bölge Adliye Mahkemesi istinaf başvurusunu reddetti.
Anayasa Mahkemesi, sürücünün kim olduğunun bu davada esasa etki eden bir nokta olduğunu vurguladı. Katılanların ve tanığın, aracı başvurucunun kullandığına dair bir beyanı ya da teşhisi de yoktu. Buna rağmen yerel mahkeme, sürücünün başvurucu olduğu sonucuna hangi delille vardığını ayrı ve açık biçimde yazmadı. İstinaf da bu eksikliği gidermedi.
Mahkeme, kararın hak ihlali sonucunu ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar gördü. Ancak ihlal kararının, sanığın suçlu ya da suçsuz olduğu anlamına gelmediğini de açıkça yazdı. Delilleri değerlendirme yetkisi yeniden yargılamayı yapacak mahkemededir.
Başvurucuya 664,10 TL harç ve 40.000 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 40.664,10 TL yargılama gideri ödenecek. Karar oybirliğiyle alındı. Karar, mahkemelerin sanığın esaslı itirazlarını delillerle bağ kurarak yanıtlaması gerektiğini bir kez daha gösteriyor.
Eski ve yeni düzenleme
| Önceki | Yeni |
|---|---|
| Yerel mahkeme ve istinaf, aracı başvurucunun kullandığını kabul ederek hapis cezasını onadı. Bu kabulün hangi delile dayandığı gerekçede açıklanmadı. | Anayasa Mahkemesi gerekçenin yetersiz olduğunu tespit etti. Yerel mahkeme, ihlalin nedenlerini giderecek şekilde yeniden yargılama yapıp yeni bir karar verecek. |
Sık sorulan sorular
Bu karar başvurucunun beraat ettiği anlamına gelir mi?
Hayır. Anayasa Mahkemesi, ihlal kararının beraat veya mahkûmiyet yönünde bir tutum olmadığını belirtti. Yeniden yargılamada delilleri değerlendirme yetkisi ilgili mahkemededir.
Başvurucuya ne ödenecek?
664,10 TL harç ve 40.000 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 40.664,10 TL yargılama gideri ödenecek. Gecikme olursa yasal faiz uygulanacak.
Dosya şimdi nereye gidiyor?
Karar örneği, yeniden yargılama yapılması için Hatay 4. Asliye Ceza Mahkemesine gönderilecek.
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış, avukat tarafından kontrol edilmiştir.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; somut bir olaya ilişkin değerlendirme ve hukuki danışmanlık içermez.