AYM: Belge vermeyen partinin 70.753,06 TL'lik malvarlığı Hazineye geçecek
Anayasa Mahkemesi, Ezilenlerin Sosyalist Partisinin 2022 hesabı için istenen gelir gider belgelerini Sayıştay'a göndermemesi üzerine 70.753,06 TL'lik parti malvarlığının Hazineye irat kaydedilmesine ve parti sorumlularının suç duyurusuyla Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına bildirilmesine karar verdi.
Mahkeme ne dedi?
- Parti, Genel Merkez kesin hesabında gösterdiği ama belgelemediği 35.376,53 TL gelir ve 35.376,53 TL gider için toplam 70.753,06 TL karşılığı malvarlığını Hazineye kaybetti.
- Kesin hesabın geri kalan bölümü, eldeki bilgi ve belgelere göre doğru, denk ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'na uygun bulundu.
- Belge ve defterleri göndermeyerek incelemeyi engelleyen parti sorumları hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına hükmedildi.
Kimleri etkiliyor: Ezilenlerin Sosyalist Partisi ve Genel Merkez yönetimi, Partinin 2022 yılı kesin hesabına ilişkin belgeleri göndermekle yükümlü parti sorumluları, Mali denetimde belge sunma yükümlülüğü bulunan siyasi partiler (karar yalnızca bu parti hakkında hüküm kurdu)
Yayım ve etkisi: Karar 26 Mart 2026 tarihinde oybirliğiyle verildi ve 16 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı. Kaynakta ayrıca bir yürürlük tarihi belirtilmemiş.
Bir siyasi parti, mali denetimde belge vermezse parasını kaybedebiliyor. Anayasa Mahkemesi, Ezilenlerin Sosyalist Partisinin 2022 yılı kesin hesabında belgelendirilemeyen tutarlar nedeniyle 70.753,06 TL'lik malvarlığını Hazineye irat kaydetti (devletin gelirine geçirdi).
“Anayasa Mahkemesi denetimi sonunda, o siyasi partinin gelir ve giderlerinin doğruluğuna ve kanuna uygunluğuna veya kanuna uygun olmayan gelirler ile giderler dolayısıyla da bunların Hazineye gelir kaydedilmesine karar verir.” 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu m. 75 (Anayasa Mahkemesi kararında alıntılandığı şekliyle)
Mahkeme bununla yetinmedi. Belge ve defterleri göndermeyerek incelemeyi engelleyen parti sorumları için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusu yapılmasına da hükmetti.
Siyasi partilerin hesapları her yıl Anayasa Mahkemesi eliyle denetleniyor. Esas incelemeyi Sayıştay hazırlıyor. Karar, 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun 75. ve 76. maddelerine dayanıyor.
Dosyada tablo şöyle: Parti 2022'de 180.800 TL gelir, 181.252,38 TL gider bildirdi. Geçen yıldan 2.941,23 TL nakit devretti, gelecek yıla 2.488,85 TL nakit bıraktı.
Mahkeme 7 Mart 2024'te yaptığı ilk incelemede partiye, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde Genel Merkez gelir gider belgelerini ve defterlerini Sayıştay'a göndermesi için süre verdi. Parti göndermedi. Sayıştay 18 Şubat 2025 tarihli yazıyla isteğini yineledi, ama cevap gelmedi.
Karar metni, kanunun gelirlerin parti adına ve makbuz karşılığı alınmasını şart koşan 69. maddesine dikkat çekiyor. Beş milyon liraya kadar harcamalarda makbuz ya da fatura zorunlu değil. Ancak partinin elinde hiçbir belge ya da defter bulunmadığı için Mahkeme, belgelendirilemeyen gelir ve gider tutarlarını ayrı ayrı Hazineye irat kaydetti: 35.376,53 TL gelir ve 35.376,53 TL gider.
Kesin hesabın bu tutarlar dışında kalan bölümünü ise eldeki bilgilere göre doğru, denk ve kanuna uygun buldu. Suç duyurusu kararı, kanunun 111. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine dayanıyor.
Karardan önce ve sonra
| Önce | Sonra |
|---|---|
| Parti, 2022 kesin hesabında 180.800 TL gelir ve 181.252,38 TL gider göstermişti; dayanak belgeler ve defterler Sayıştay'a ulaşmadı. | Belgelenemeyen 35.376,53 TL gelir ile 35.376,53 TL gider tutarındaki malvarlığı Hazineye irat kaydedilecek; kalan kısım doğru ve kanuna uygun sayıldı. |
| Parti sorumlularının belge vermemesi yalnızca denetim dosyasındaki bir eksiklikti. | Bu tutum incelemeyi engelleme olarak tespit edildi ve suç duyurusu kararı çıktı. |
Sık sorulan sorular
Karar kimlerin imzasını taşıyor, oy çokluğu muydu?
Karar oybirliğiyle verildi. Başkan Kadir Özkaya ile Başkanvekilleri Basri Bağcı ve İrfan Fidan'ın da aralarında bulunduğu üyeler kararda yer alıyor.
İlk inceleme ne zaman yapıldı?
İlk inceleme toplantısı 7 Mart 2024 tarihinde yapıldı ve partiye belgeleri göndermesi için otuz gün süre verildi.
Bu içerik yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış, avukat tarafından kontrol edilmiştir.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; somut bir olaya ilişkin değerlendirme ve hukuki danışmanlık içermez.